Artık yol kenarında tutulan her trafik tutanağı yalnızca bir idari işlem değil, aynı zamanda SGK için bir denetim kaynağı niteliği taşıyor. Ticari araç sahiplerini yakından ilgilendiren uygulama kapsamında, sigortasız şoför çalıştırdığı tespit edilen işletmelere 200 bin TL’ye varan para cezaları kesilebiliyor.

Denetim Tutanakları Doğrudan SGK’ya İletiliyor

2021 yılından bu yana sürdürülen veri paylaşımı sayesinde trafik ekiplerinin düzenlediği tutanaklar anlık olarak SGK sistemine aktarılıyor. Tutanaklarda yer alan araç plakası, sürücü kimliği ve denetim tarihi gibi bilgiler SGK kayıtlarıyla karşılaştırılıyor.

Eğer ticari aracı kullanan kişinin ilgili şirkette sigortalı olarak çalışmadığı belirlenirse, “kayıt dışı istihdam” süreci başlatılıyor. Bu durumda işletmeler yalnızca trafik cezası ile değil, yüksek tutarlı idari para cezalarıyla da karşı karşıya kalıyor.

Cezalar Asgari Ücret Üzerinden Hesaplanıyor

5510 sayılı Kanun kapsamında uygulanan yaptırımlar, asgari ücret baz alınarak hesaplanıyor. Bu da ceza tutarlarının ciddi seviyelere çıkmasına neden oluyor.
    •    İşe giriş bildirgesi verilmemiş her çalışan için 2 asgari ücret tutarında, yani 66.060 TL ceza uygulanıyor.
    •    Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması halinde ceza, kişi başı 5 asgari ücrete kadar yükseliyor. Bu da 198.180 TL anlamına geliyor.
    •    Aylık prim ve hizmet belgelerinde bildirilmeyen her ay için ayrıca 2 asgari ücret tutarında ceza kesiliyor.
    •    Bordroda yer almayan veya geçersiz sayılan kayıtlar için ise her ay yarım asgari ücret tutarında ek yaptırım uygulanıyor.

Bu kalemler bir araya geldiğinde işletmeler için ortaya çıkan tablo oldukça ağır olabiliyor.

Kiralık Araçlarda Sorumluluk Detayı

Uygulama kiralık araçları da kapsıyor. Ancak burada sorumluluğun kimde olduğu önem taşıyor. Aracını kiraya veren mülk sahibi, şoförün kiralayan kişi veya şirket tarafından sigortalı gösterildiğini belgeleyebilirse cezadan muaf tutulabiliyor. Bunun için taraflar arasında imzalanmış, geçerli ve yazılı bir kira sözleşmesinin ibraz edilmesi gerekiyor.

Uzmanlar, özellikle ticari araç sahiplerinin ve filo işletmelerinin sürücü kayıtlarını düzenli kontrol etmeleri gerektiğini belirtiyor. Aksi halde sıradan bir trafik kontrolü, yüz binlerce liralık idari yaptırımla sonuçlanabiliyor.